Tarsus Şer’iyye Sicillerinde Yer Alan Konut Tanımları Üzerinden Değerlendirmeler

Meltem UÇAR

Abstract


Osmanlı Dönemi’nden günümüze ulaşan geleneksel konut yapıları çoğunlukla on dokuzuncu yüzyıl sonu ve yirminci yüzyıl başına tarihlenmektedir. Mevcut geleneksel konut araştırmaları çoğunlukla Osmanlı’nın son dönemine tarihlenen ve günümüze ulaşabilen tarihi konut yapılarının fiziksel biçimlenmesinden elde edilen bilgilere ve bu bilgilere dayalı değerlendirmelere dayalıdır. Bununla birlikte şer’iyye sicilleri, vakfiyeler, defterler ve belgeler gibi birinci dereceden güvenilir kaynaklar bazen doğrudan bazen de dolaylı olarak ait olduğu dönemin konut yapıları hakkında bilgi vermektedir. Bu bilgiler, günümüze ulaşan geleneksel konut yapılarından önce inşa edilmiş olan konutların fiziksel biçimlenmesi hakkında bilgi vermesinin yanı sıra, yapıların oluşumu ve zaman içinde geçirdiği değişimleri sosyal yapı ve kurallarla ilişkili olarak anlamamıza yardımcı olmasıyla da önemlidir.

Bu çalışma, Tarsus şer’iyye sicillerinde yer alan konut tanımlarını analiz ederek, Tarsus geleneksel konut yapılarının ve konut alanlarının değerlendirmesini yapmayı amaçlamaktadır. Tarsus’a ait 140 adet şer’iyye sicili bulunmaktadır. Çalışma kapsamında on dokuzuncu yüzyıl başından yirminci yüzyıl başına kadar yaklaşık 89 yıllık bir süreçten kesitler sunan 10 adet şer’iyye sicili incelenmiştir. Yazının birinci bölümde Osmanlı Dönemi geleneksel konutları hakkında genel bilgiler ve çalışmanın temel yaklaşımları yer almaktadır. Şer’iyye sicillerinden elde edilen bilgiler doğrultusunda; ikinci bölümde konutların biçimlenmesi başlığı altında konut tipleri, yapım kuralları ve mülkiyet hakları açıklanırken; üçüncü bölümde konut dokusu ölçeğinde tespitler sunulmaktadır. Sonuç bölümünde, Tarsus geleneksel konutlarının tarihi süreçteki biçimlenmesi ve değişimi üzerine değerlendirmeler yapılmaktadır


Full Text:

PDF (Türkçe)


DOI: http://dx.doi.org/10.4305/metu.jfa.2021.2.6

Refbacks

  • There are currently no refbacks.