Kentsel Korumada Detaylandırılmış Koruma Potansiyel Matrisinin Kullanılabilirliği

Aygün ERDOĞAN, Mete Korhan ÖZKÖK

Abstract


Türkiye’de özellikle 1950’ler sonrasında tarihi kent merkezlerinde meydana gelen mekânsal ve işlevsel değişiklikler pek çok kentin ortak sorunu haline gelmiştir. Bu değişimlerin; fiziksel, sosyal ve ekonomik boyutlarda gerçekleşmesi kentlerin de bu kapsamda etkilenmelerine yol açmıştır. Bu konudaki çalışmaların sınırlı olması ve bu sorunları çözümleyecek ayrı bir planlama dilinin gelişmemiş olması geniş çaplı koruma uygulamalarının kısıtlı kalmasına neden olmaktadır. Günümüzde tarihi ticaret merkezlerinde yapılan uygulamalar genellikle, fiziksel dokunun yenilenmesini sağlasa da ekonomik ve sosyal dokuda birçok olumsuz değişikliğe yol açmaktadır. Bu noktadan yola çıkarak gerçekleştirilen bu çalışma ile tarihi kent merkezlerindeki sorunların kapsamlı analizlerle tespit edilmesi ve bu sorunlara ait çözümlerin, yalnızca fiziksel yenileme ile ilgili kararlar üretmenin ötesinde fiziksel, sosyal ve ekonomik açıdan bütüncül bir şekilde ortaya konması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, Nahoum Cohen’in İtalya’da Capua, Kuzey Amerika’da San Francisco ve İsrail’de Tel Aviv-Yafa kentlerinde alan çalışmalarından yola çıkarak oluşturduğu “koruma potansiyel matrisi” (“conservation potential matrix”) yönteminin Türkiye’deki kentlerde uygulanabilirliği Trabzon-Kemeraltı tarihi ticaret bölgesi örneği üzerinden sorgulanmış ve bu yöntemle elde edilebilecek çözümler araştırılmıştır. Bu kapsamda, üzerinde çalışılan tarihi ticaret bölgesinde sorunların tespitine yönelik kapsamlı fiziksel, sosyal ve ekonomik analizler yapılmış, bu analizlerin sonuçları, farklı koruma düzeylerindeki alt bölgelerin belirlenmesini sağlamıştır. Buna yönelik analitik çalışmalarla yöntemde sunulan ana bileşenler, Türkiye’deki kentlerin tarihi bölgeleri için elde edilebilir verilerin ele alındığı ve tanımlı ölçümlerin geliştirildiği alt matrislerle (bileşenler) detaylandırılmıştır. Ortaya konan yeni bakış açısıyla sorgulamalar yapılmış ve sonuçta çalışma alanındaki her bir alt koruma bölgesine özgü bütüncül çözüm önerileri, uygulanacak müdahale biçimleri ve öncelikleri belirlenmiş, detaylandırılan yöntemin uygulanabilirliği üzerine çıkarımlarda bulunulmuştur.


Full Text:

PDF (Türkçe)


DOI: http://dx.doi.org/10.4305/metu.jfa.2017.2.6

Refbacks

  • There are currently no refbacks.