The Changing Role Of Urban Heritage: Governance And Stakeholders’ Perceptions In Turkey And The United Arab Emirates

Ayşe Ege YILDIRIM

Abstract


Bu makalede, kültür mirasının kent yaşamındaki değişen rolü ile ilgili paydaşların kültür mirasına karşı tutumları arasındaki ilişkinin ortaya konması amaçlanmıştır. Konu, yazarın 2008-11 yıllarında hazırladığı ‘Kentsel Koruma Projelerinde Aktörlerin Örgütlenmesi’ başlıklı doktora tez çalışması kapsamında Türkiye içinden seçilmiş bazı kentler, ve aynı zamanda yazarın 2008-12 yıllarında çalıştığı, Birleşik Arap Emirlikleri’nin Abu Dabi emirliğindeki yerleşimler çerçevesinde ele alınmıştır. Bu karşılaştırmalı incelemenin amacı, bu iki farklı ülke arasında gözlenebilecek benzer olguları ve her bir ülkeye özgü özgül durumları saptamak olmuştur. Küreselleşen dünya ve mesleki ağlar göz önünde bulundurulduğunda, bu tür karşılaştırmaların, planlama ve mimari koruma pratiğinin çeşitli bağlamları arasında mümkün olabilecek çapraz etkilenmelerin kapsamını anlamaya yardımcı olacağı düşünülmektedir.

 

Yukarıda anılan araştırma ve uygulama deneyimlerinden ortaya çıkan sonuç, kentlerin planlaması, gelişimi ve kamusal yaşamında kültür mirasının oynayabileceği rolün, koruma sürecinde yer alan paydaşların tutumlarıyla ve süreçte oynadıkları rollerle yakından ilişkili olduğu yönündedir. Kültür mirasının kent yaşamında aktif bir rol oynayabilmesi veya imar baskıları ile çağdaş sosyal talepler karşısında özgünlüğünü koruyabilmesi, her biri kendi farklı çıkarları ve kapasiteleri olan çeşitli paydaşlar arasındaki müzakerelerin sonucuna göre şekillenmektedir. Türkiye ve BAE’deki gelişmeler gözlemlendiğinde, iki ülkenin farklı tarihçelerine ve sosyo-politik yapılarına karşın, ikisinin de kültür mirasının rolu ve paydaşlar bakımından dünyadaki gelişmelerden etkilendikleri ve bunlara dahil oldukları söylenebilir. İki ülke deneyiminin en önemli ortak paydası, genel bir modernleşme sürecidir, ancak sürecin farklı aşamalarında durmakta ve farklı adımlardan geçerek ilerlemektedirler. Bu toplumların geleneksel ve muhafazakar kültürel yapıları göz önüne alınarak, izlendiği iddia edilen ve uzun vadede yavaş da olsa gerçekleşen genel eğilimin modernleşme ve demokratikleşme olmasına karşın, bu pürüzsüz olmayan, hatta çetin ve sancılı sayılacak süreçte ilerlenirken dönem dönem, tamiri mümkü olmayan kayıplara yol açan geri adımlar da atılabilmektedir.

 

Her ülkede de, kültür mirasının imar ve genel kentsel dinamikler karşısındaki rolünü desteklemek için mücadele verilmesi gerektiği bir diğer ortak noktadır. Ülkelerin ekonomik güçleri ne olursa olsun, kültür mirasını korumak, kaynakları ayırma gücüne sahip paydaşların verdiği değere, gösterdiği ilgi ve siyasi iradeye bağlıdır ve bu gerçek dünyanın her yerinde geçerli olduğunu göstermektedir.

 

Anahtar kelimeler: Paydaşlar, kentsel koruma, küreselleşme, Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri

Keywords: Stakeholders, urban conservation, globalization, Turkey, United Arab Emirates


Full Text:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.4305/metu.jfa.2015.1.7

Refbacks

  • There are currently no refbacks.